Koran bonvenon!

Ni salutas vin sur la Internet-paĝoj de la katolikaj parokoj Sta Petro kaj Paŭlo en Litzelstetten, Sta Verena en Dettingen kaj Sta Nikolao en Dingelsdorf, urbo Konstanz ĉe la Konstanca Lago. Ni ĝojas, ke ni povas doni al vi kelkajn informojn en Esperanto pri la beatigo de prelato Johann Martin Schleyer; la ceteraj paĝoj pri niaj parokoj disponeblas nur en la germana kaj parte en la angla. 

La inventinto de la mond-lingvo Volapük
Pastro Johann Martin Schleyer (1831-1912)


Johann Martin Schleyer (1831-1912) estis pastro de nia paroko S-ta Petro kaj Paŭlo en Litzelstetten (1875-1885). Tiu-tempe - inspirite de la deziro pri internacia unueca interkompreniĝo - li ellaboris la plan-lingvon Volapük.
En junio 2001 Prelato Johann Martin Schleyer estis proponita por beatigo, pro kio ni deziras ĉi-loke prezenti lian vivon kaj agadon.

Pastro Johann Martin Schleyer naskiĝis en Oberlauda (18a de julio 1831) en la badena Frankonio. Post sia ordiniĝo en la jaro 1856 far la arkiepiskopo Hermann von Vicari (1773-1868), li laboris kiel pastro en pluraj parokoj. Li venis al Messkirch (1862) kaj dum ok jaroj pastris en Krumbach apud Messkirch (1867-1875). Tie li suferis gravan afliktiĝon pro predika eldiro kontraŭ la socialismo. Estis la tempo de Kulturkampf (konflikto inter Ŝtato kaj Eklezio). Schleyer arestiĝis dum kvar monatoj en la fortreso de Rastatt. Post sia liberiĝo li venis al la Konstanca Lago en la parokon de Litzelstetten.

Iam li skribis, ke la unuaj sep jaroj de Litzelstetten apartenas al la plej belaj de lia vivo. Nun li fine trovis la liberan tempon por dediĉi sin al siaj lingvaj studoj. Li ĝonvinkigis ke la intensiĝantaj rilatoj inter la popoloj postulas unuecan, facile lerneblan lingovn. Ĉi ideo ne plu forlasis lin. "En maniero al mi mem enigma, eĉ mistera, en malluma nokto, en la pastra domo de Litzelstetten, en la angul-ĉambro de la dua etaĝo kun rigardo al la pastra ĝardeno, kiam mi meditis pri la multaj mizeroj, malfortoj kaj lamentindaĵoj de nia epoko, subite la konstruo de mia mond-lingvo staris antaŭ mia spirita okulo. Al mia bona genio mi dankas la tutan sitemon de la mond-lingvo Volapük." 

Johann Martin Schleyer

La radikojn de Volapük (transformiĝo de la angla world = mondo kaj speak = paroli) Schleyer prenis el la angla, sed enkondukis ankaŭ vortojn germanajn, latinajn kaj romanajn. Lia gramatiko ne konas esceptojn. Ekzistas nek artikoloj nek genroj. Li reduktis al neceso la finaĵojn por la deklinacio de substantivoj kaj adjektivoj, por la konjugacio de la verboj kaj la komparacio. Ekzistas libera vort-ordo en la frazo. Du substantivojn oni kunmetas helpe de la genitiva fianĵo -a, ekz. vol = mondo, pük = lingvo, do Volapük = mond-lingvo.



Unua eldono de "Revuo por volapükistoj"
de la 30a de marto 1888, prezo por unu numero: 30 pfenigoj

Dum sia restado en Litzelstetten, Schleyer eldonis la monatan revuon Ciona Harpo. Revuo por katolika poezio (1876-1884). Sed jam en somero 1885 pro malbona sano li rezignas pri sia paroko kaj pensiiĝas. Estis granda honoro por Schleyer, kiam en 1894 Papo Leono XIII. donis al li la titolon de papa prelato.
Sian vivo-vesperon li pasigis de la jaro 1889 en Schottenstrasse 37, Konstanz, kie li mortis la 16an de aŭgusto 1912. Tabulo tiu-doma memorigas pri li.
Ankaŭ ĉe la pastra domo de Litzelstetten memor-tabulo atentigas pri la aŭtoro de Volapük: "Menade bal - püki bal: Al unu homaro - unu lingvo.










Memor-tabulo
ĉe la pastra domo de Litzelstetten

Prelato Johann Martin Schleyer estis proponita por beatigo al la arkiespiskopo de Freiburg kune kun D-ro Max Josef Metzger (1887-1944). D-ro Metzger estis ekzekutita de la nazioj en 1944, ĉar li faris internaci-skale proponojn por nova komenco post la germana defeto. Post la unua mond-milito, Metzger elpaŝis en la pac-movado kaj engaĝiĝis kiel socia reformanto kaj dum la 30aj jaroj li aktivis pionire en la ekumena movado. En siaj porpacaj klopodoj Metzger aktive uzis la Internacian Lingvon Esperanto kaj ĝin konscie metis en la servon de la Eklezio.

Prelato Johann Martin Schleyer, kiu konatigis ankaŭ kiel lirikisto kaj filantropo, kiel aŭtoro de la plan-lingvo Volapük volis fari kontribuon por la paco.

Okazas tut-monda subskrib-kampanjo por subteni la proponojn al la arkiepiskopo de Freiburg. Establiĝis kontaktoj al ĉiuj lokoj kie Schleyer aktivis kiel pastro. Pri Schleyer memorigas strato kaj la Martin-Schleyer-Gimnazio en lia naskiĝ-urbo Lauda-Königshofen, Schleyer-stratoj en Sauldorf-Krumbach, Litzelstetten kaj Konstanz, Volapük-vojo kaj la Hotelo Volapük en Litzelstetten.

 
La tombo de Schleyer en la ĉeftombejo de Konstanz

La urbo Konstanz estis petita deklari la tombon de Schleyer historia monumento. En printempo 2003 la tombo-monumento estis komplete restaŭrita: ĝi estas centra loko por kultado de la prelato, kiu estas rigardata kiel patrono de interpopola interkompreniĝo.